เมื่อวันอังคารที่ 6 ตุลาคม 2569 ศูนย์การจัดการด้านพลังงาน สิ่งแวดล้อม ความปลอดภัยและอาชีวอนามัย (ศูนย์ EESH) มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี ร่วมกับมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (พื้นที่การศึกษาราชบุรี) จัดกิจกรรม “การอบรมเชิงปฏิบัติการด้านการวัดและประเมินการกักเก็บคาร์บอนในระบบนิเวศป่าไม้เพื่อความยั่งยืน เพื่อส่งเสริมองค์ความรู้และทักษะด้านการสำรวจ วัด และประเมินปริมาณการกักเก็บคาร์บอนในระบบนิเวศป่าไม้ รวมถึงสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน
กิจกรรมดังกล่าวจัดขึ้นเพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้เกี่ยวกับหลักการประเมินการกักเก็บคาร์บอนในระบบนิเวศป่าไม้ โดยครอบคลุมองค์ประกอบสำคัญของแหล่งสะสมคาร์บอน (Carbon Pools) ได้แก่ มวลชีวภาพเหนือพื้นดิน มวลชีวภาพใต้พื้นดิน ไม้ตาย ซากพืช และคาร์บอนในดิน ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญสำหรับการประเมินปริมาณคาร์บอนและการทำความเข้าใจวัฏจักรคาร์บอนในระบบนิเวศป่าไม้ การอบรมยังเน้นกระบวนการสำรวจและเก็บข้อมูลภาคสนาม ตั้งแต่การกำหนดชั้นภูมิ (Stratification) การกำหนดขนาดและจำนวนแปลงตัวอย่าง ตลอดจนการเก็บข้อมูลต้นไม้ภายในแปลง เพื่อให้ได้ข้อมูลที่สามารถนำไปใช้ในการประเมินปริมาณไม้ การเจริญเติบโต ความหลากหลายทางชีวภาพ รวมถึง Carbon Stock และ Carbon Sequestration ได้อย่างเป็นระบบ
สำหรับภาคปฏิบัติ ผู้เข้าร่วมได้เรียนรู้การเก็บข้อมูลต้นไม้ โดยการบันทึกชนิดพรรณไม้ การวัดเส้นผ่านศูนย์กลางที่ระดับความสูง 1.30 เมตร (DBH) และการวัดความสูงของต้นไม้ ก่อนนำข้อมูลไปคำนวณมวลชีวภาพด้วย สมการแอลโลเมตรี (Allometric Equation) ซึ่งครอบคลุมทั้งมวลชีวภาพเหนือพื้นดิน (Aboveground Biomass: AGB) และมวลชีวภาพใต้พื้นดิน (Belowground Biomass: BLG)
นอกจากนี้ ผู้เข้าร่วมยังได้เรียนรู้แนวทางการเลือกใช้สมการแอลโลเมตรีให้เหมาะสมกับประเภทป่าและชนิดพรรณไม้ รวมถึงการคำนวณมวลชีวภาพของส่วนต่าง ๆ ของต้นไม้ อีกทั้งยังได้เรียนรู้หลักการประเมิน มวลชีวภาพใต้พื้นดิน (Belowground Biomass: BLG) ซึ่งเป็นส่วนสำคัญของการประเมินการกักเก็บคาร์บอนในระบบนิเวศ โดยสามารถประเมินจากสัดส่วนน้ำหนักแห้งของรากต่อต้นตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด ในช่วงกิจกรรมภาคปฏิบัติ ผู้เข้าร่วมได้ฝึกคำนวณ มวลชีวภาพเหนือพื้นดิน (AGB) ปริมาณคาร์บอนสะสม (Carbon Storage: CS) และปริมาณการดูดซับก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ (CO2 Sequestration) จากข้อมูลการวัดต้นไม้และสมการแอลโลเมตรี เพื่อให้เกิดความเข้าใจตั้งแต่ขั้นตอนการเก็บข้อมูลภาคสนาม การคำนวณมวลชีวภาพ ไปจนถึงการประเมินศักยภาพการกักเก็บคาร์บอนของพื้นที่
การจัดกิจกรรมในครั้งนี้สะท้อนถึงความร่วมมือระหว่าง ศูนย์ EESH และมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (พื้นที่การศึกษาราชบุรี) ในการส่งเสริมและพัฒนาองค์ความรู้ด้านสิ่งแวดล้อมและการจัดการคาร์บอน ตลอดจนสนับสนุนการนำข้อมูลทางวิทยาศาสตร์และการสำรวจภาคสนามมาใช้ประกอบการบริหารจัดการทรัพยากรป่าไม้และสิ่งแวดล้อมอย่างมีประสิทธิภาพ ความร่วมมือดังกล่าวนับเป็นอีกหนึ่งแนวทางสำคัญในการพัฒนาศักยภาพบุคลากรและผู้เกี่ยวข้องให้มีความรู้ความเข้าใจด้านการประเมินการกักเก็บคาร์บอน สามารถนำองค์ความรู้ไปประยุกต์ใช้กับพื้นที่จริง และสนับสนุนการดำเนินงานด้านการลดก๊าซเรือนกระจกและการขับเคลื่อนสู่ องค์กรและสังคมคาร์บอนต่ำอย่างยั่งยืน ต่อไป
