การพัฒนาชุดทดสอบที่ใช้เทคนิค Immuno-magnetic Separation เพื่อตรวจหา
Total Salmonella ที่พบมากในประเทศไทย ในตัวอย่างกุ้ง
Development of Rapid Test Kits using Immuno magnetic Separation Technique
to Detect Total Salmonella in Shrimp


รศ.ดร.ประเวทย์ ตุ้ยเต็มวงศ์  (หัวหน้าโครงการ)
Pravate Tuitemwong. (Assoc. Prof.)
คุณพัชรี แก้วดวง
Patcharee Kaewdoung.
คุณอรุณ บ่างตระกูลนนท์
Aroon Bangtrakoolnon.
คุณสมเกียรติ บุญญะบัญชา
Somkiat Boonyabancha.
ดร.ฆรณี ตุ้ยเต็มวงศ์
Kooranee Tuitemwong. (Lecturer)
ภาควิชาจุลชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์

ทุนหมวดเงินอุดหนุนประจำปี 2547 งบประมาณ 415,075 บาท

ความสำคัญและที่มาของการวิจัย

Salmonella spp. เป็นเชื้อโรคอาหารเป็นพิษชนิดหนึ่งที่มีความสำคัญต่อความปลอดภัยของอาหาร มีผลต่อทางเดินอาหารของคนและสัตว์โดยพบได้ในทุกแห่งและทั่วโลก Salmonella spp. แยกได้จากคน เนื้อไก่สด อาหารทะเลแช่แข็ง อาหารพร้อมบริโภค อาหารพร้อมปรุง สัตว์ อาหารสัตว์ น้ำ และสิ่งแวดล้อมต่างๆ ซึ่ง Salmonella spp. เป็นแบคทีเรียกลุ่มใหญ่กลุ่มหนึ่งในสกุล Enterobacteriacae การตรวจหาซาลโมเนลล่ามีความสำคัญสำหรับการประกันคุณภาพความปลอดภัยของอาหาร
ตามวิธีมาตรฐานการแยกและตรวจหา Salmonella spp. จากอาหารประกอบด้วย 5 ขั้นตอนหลักได้แก่ Pre-enrichment เป็นขั้นตอนเริ่มต้นในอันซึ่งตัวอย่างอาหารถูก enrich ใน non-selective medium ในการส่งเสริมเซลล์ Salmonella spp. ที่ได้รับบาดเจ็บให้กลับสมบูรณ์ดังเดิมอีกทั้งยังเสถียรต่อสภาวะทางกายภาพและยอมให้มีการเพิ่มจำนวนมากขึ้น ขั้นตอนที่ 2 ได้แก่ Selective enrichment ซึ่งส่วนประกอบของ medium ยับยั้งการเจริญของ Competing bacteria ที่มีการเจริญมากกว่า Salmonella spp. ขั้นตอนที่ 3 ได้แก่การ plating บน Selective media เป็นการจำกัดการเจริญของแบคทีเรียอื่นๆ และมีการเจริญเกิดเป็นโคโลนีของจุลินทรีย์ที่น่าจะเป็น Salmonella spp. ขั้นตอนที่ 4 การทดสอบทางชีวเคมีอันซึ่งเป็นการพิสูจน์โคโลนีที่สงสัยว่าเป็น Salmonella หรือ non-Salmonella และขั้นตอนสุดท้ายได้แก่ Serotyping เป็นการพิสูจน์ โอและเอช แอนติเจนของ Salmonella spp. ที่แยกได้ (Afflu และ Gyles,1997) โดยทั่วไปใช้เวลา 4-5 วัน สำหรับ presumptive identification.
ได้มีการพัฒนาวิธีรวดเร็วสำหรับการตรวจหา Salmonella spp. ในอาหารหลายวิธี เช่น fluorescent antibody technique, a membrane filter-disc immunoimmobilization technique, radiometric methods, an iso-grid hydrophobic grid membrane filtration procedure, DNA hybridization techniques, impedance measurement และ enzyme immunoassay technique
เทคนิค Immunomagnetic separation (IMS) เป็นอีกทางเลือกหนึ่งสำหรับการแยกและเพิ่มความเข้มข้นของ Salmonella spp. ในตัวอย่างอาหาร โดยใช้ paramagnetic particles ที่เคลือบด้วย anti-Salmonella specific antibodies เพื่อให้จับเซลล์เป้าหมายจากตัวอย่าง เป็นวิธีที่ทำให้เซลล์ Salmonella spp. ที่มีในตัวอย่างอาหารเข้มข้นขึ้นหลังจากขั้น pre-enrichment

วัตถุประสงค์ของโครงการ

  1. เพื่อศึกษาและพัฒนาการใช้เทคนิค Immunomagnetic separation (IMS) ในการทดสอบเชื้อ Salmonella ในอาหาร และ เพื่อการเพิ่มประสิทธิภาพในการตรวจวิเคราะห์ลงซึ่งจะใช้เวลาไม่เกิน 24 ชั่วโมงหลังจากขั้นตอนการ pre-enrichment
  2. เพื่อทดแทนการนำเข้าชุดทดสอบจากต่างประเทศที่มีราคาแพง
  3. เพื่อศึกษาและสร้างเทคโนโลยีที่จำเป็นขึ้นใช้เองภายในประเทศ

ประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับจากการวิจัย

ผลจากการศึกษาที่ได้ คาดว่าจะสามารถตรวจหาเชื้อ Salmonella ที่มีในปริมาณน้อยในตัวอย่างอาหาร ลดระยะเวลาในการตรวจวิเคราะห์ และมี specificity และ sensitivity สูงกว่าหรือเทียบเท่าวิธีมาตรฐาน
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรีเน้นการวิจัยและนำไปใช้ได้จริง จึงมีหน่วยงานที่สานต่อให้นำผลการวิจัยไปสู่ภาคอุตสาหกรรมการผลิตและขายเทคโนโลยีแก่ผู้สนใจเพื่อผลิตเป็นการค้า และมีกลุ่มธุรกิจของสมาคมศิษย์เก่าของมหาวิทยาลัย (กลุ่มมดธุรกิจ) คอยประสานงาน ดังนั้นหากโครงการนี้ประสบความสำเร็จ จึงคาดว่าน่าจะสามารถหาผู้ผลิตและจำหน่ายทางการค้าได้อย่างแน่นอน

return topic

Revised: 16 June 2003/13:43:10
© 1999 by Research and Intellectual Property Promotion Center.