ผู้รับผิดชอบโครงการ
นายทรงศักดิ์ สมจักร์ นายศิลปชัย ศรีอุทัย นายณัฐพร ชุมสมุย ผศ.สุรชัย บวรเศรษฐนันท์
ภาควิชาวิศวกรรมเครื่องกล คณะวิศวกรรมศาสตร์
โทร. 0-2470-9124 โทรสาร 0-2470-9111
|
หลักการและเหตุผล
กกช้าง หรือ ธูปฤาษี เป็นวัชพืชที่ขึ้นตามหนองน้ำ บึง และตามที่รกร้างว่างเปล่า หาได้ง่าย และเป็นพืชล้มลุกที่มีอายุหลายปี นอกจากสามารถนำมาทำเป็นเครื่องจักรสานแล้ว ยังพบว่าตรงส่วนใบของกกช้างมีเส้นใยจำพวกใยเซลลูโลสที่สามารถปั่นเป็นเส้นด้ายแล้วนำไปทอเป็นผืนผ้าได้ ซึ่งจะสามารถใช้แทนผืนผ้าจำพวกลินิน ผ้าฝ้าย และผ้าสังเคราะห์ ซึ่งเป็นการนำทรัพยากรธรรมชาติที่มีอยู่มาใช้ให้เกิดประโยชน์อย่างเต็มที่ และลดการนำเข้าวัตถุดิบจากต่างประเทศ วิธีการที่จะนำเอาเส้นใยของกกช้างมาใช้นั้น จะใช้สารเคมีเป็นตัวกัดส่วนที่เป็นเปลือกหุ้มเส้นใยแล้วให้เหลือแต่เส้นใยไว้ จากนั้นใช้เข็มดึงแยกเอาเส้นใยออกมา วิธีการนี้เส้นใยที่ได้ออกมาจะมีความเหนียวน้อยลง เนื่องจากถูกสารเคมี และการแยกเส้นใยจะทำได้ช้า เสียเวลา และต้นทุนในการแยกเส้นใยสูง
จากการศึกษาพบว่าเส้นใยของใบกกช้าง (ธูปฤาษี) จะอยู่ภายในใบ และการใช้วิธีขูดผิวเพื่อแยกเอาเส้นใยออกจะไม่สามารถทำได้ เนื่องจากผิวของใบกกอ่อนและขาดง่าย ส่วนวิธีการลอกเปลือกด้วยมือ แล้วใช้เข็มแยกเอาใยออกนั้นจะใช้เวลาและค่าใช้จ่ายสูง ดังนั้นจึงสรุปและได้แนวทางการออกแบบคือ ต้องผ่าใบออกเป็น 2 ซีก ทำให้สามารถเปิดพื้นที่ในการสางเส้นใยได้โดยง่าย ใบที่ผ่าแล้วส่งผ่านไปชุดแปรงสางเส้นใย ที่ทำเป็นลูกกลิ้งเก็บเส้นใย โดยมีแปรงลูกกลิ้งหลายชุดที่หมุนด้วยความเร็วต่างกัน นอกจากจะเป็นตัวเก็บเส้นใยแล้วยังเป็นตัวลำเลียงอีกด้วย ในส่วนของแปรงสางจะต้องออกแบบให้เหมาะสม เพื่อให้สามารถนำเส้นใยที่ติดแปรงออกได้โดยง่ายหลังจากสางเสร็จแล้ว และที่สำคัญกระบวนการต่าง ๆ ต้องออกแบบให้ทำงานได้อย่างต่อเนื่อง
|
การนำผลงานไปใช้ประโยชน์
การศึกษาเปรียบเทียบกับการสางเส้นใยแบบใช้มือ กับการใช้เครื่อง ในระยะเวลาเท่ากัน ปรากฏว่า การสางเส้นใยจากเครื่องได้ปริมาณมากกว่าการสางเส้นใยด้วยมือ
และความเสียหายของเส้นใยก็มีน้อยกว่า เครื่องนี้เป็นเพียงเครื่องต้นแบบ
|